Murowana osobliwość, czyli pytania o chełmską budowlę

W XIII wieku na Górze Katedralnej w Chełmie w województwie lubelskim ze starannie obrobionych kamiennych bloków i romańskich cegieł wykonano niewielką budowlę na planie kwadratu. Archeolodzy z Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk, którymi kieruje prof. Andrzej Buko, próbują rozszyfrować funkcję nowo odkrytej konstrukcji. Podejrzewają, że może to być elitarną świątynia.

Czytaj więcej

Prof. Traba o Powstaniu Warszawskim w Niemczech

– Powstanie Warszawskie jest obecnie najbardziej rozpoznawalnym faktem z okresu całej okupacji Polski przez Niemców – powiedział w trakcie wywiadu prof. Robert Traba dyrektor Centrum Badań Historycznych Polskiej Akademii Nauk w Berlinie. – Problemem jednak pozostaje brak narracji o okupacji jako zbrodniczym systemie.

Czytaj więcej

Między murami, czyli zagadki „sudańskich piramid”

Niemal sto monumentalnych budowli obronnych wzniesiono między IV i VI wiekiem na przestrzeni ok. 500 km, od południowych krańców współczesnego Egiptu po środkowy Sudan. Naukowcy z Zakładu Nubiologii Instytutu Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych Polskiej Akademii Nauk właśnie poznali niektóre ich funkcje.

Czytaj więcej

Prof. Bogusław Dybaś: pamiętać o Gusen, nie tylko o Mauthausen

Historyczna ranga obozu w Gusen nie jest wystarczająco obecna w świadomości austriackiej, a rozszerzenie nazwy miejsca pamięci do „Mauthausen-Gusen” mogłoby chociaż symbolicznie się do tego przyczynić. Prof. Bogusław Dybaś, dyrektor PAN Stacji Naukowej w Wiedniu w „Die Presse” polemizuje z dr. Kurtem Scholzem na temat nowej ustawy dotyczącej Miejsca Pamięci KZ Mauthausen.

Czytaj więcej

Ślady psiego nowotworu sprzed 2 tysięcy lat znaleziono w Egipcie

Ślady kostniakomięsaka – jednego z najbardziej złośliwych nowotworów zabijających także współczesne psy, odkryli polscy archeolodzy w Berenike, starożytnym egipskim porcie leżącym nad Morzem Czerwonym. – To najstarsze i jedyne znalezisko tego typu – poinformowała dr Marta Osypińska z Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu.

Czytaj więcej

Czaszkę po trepanacji odkryto po siedmiu tysiącach lat

Jeden z najstarszych znanych przypadków trepanacji czaszki na terenie Afryki Północno-Wschodniej – sprzed około siedmiu tys. lat – odkryli poznańscy archeolodzy w Sudanie. O znalezisku poinformował kierownik badań dr Maciej Jórdeczka z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN. Odkrycia dokonano w czasie wykopalisk w neolitycznej osadzie (V-IV tysiąclecie p.n.e.) w Omdurmanie.

Czytaj więcej

Wystawa w Archiwum Nauki PAN i PAU w Krakowie

Zaproszenie na wystawę pt. "Nauka ponad granicami - z zagranicznych kontaktów uczonych polskich w XX wieku", której otwarcie nastąpi w piątek 17 czerwca 2016 r. w Archiwum Nauki PAN i PAU w Krakowie. 

Wystawa czynna będzie od poniedziałku do piątku w godz. 10.00-15.00 do 28 października 2016 r.

Czytaj więcej

Seria filmowa „Wywiady z profesorami Archeologii”

„Wywiady z profesorami Archeologii” – to tytuł nowej serii filmowej, realizowanej przez Zbigniewa Kubiatowskiego z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN. Wywiady o tematyce popularnonaukowej dostępne będą bezpłatnie od 16 maja w serwisie YouTube na kanale ArcheoTV. Filmy prezentują zasłużonych profesorów archeologii – ich życie naukowe i osobiste, badania terenowe w Polsce i na świecie, prace gabinetowe, a także refleksje na temat dzisiejszej archeologii, jak i tej sprzed wielu lat. Przygotowane są w postaci popularnonaukowej, tak aby przybliżyć archeologię jak najszerszemu gronu odbiorców. Każdy z wywiadów ma swój własny klimat i jest unikalny. Osiągnięcie takiego efektu było możliwe dzięki przyjętej formule prowadzenia wywiadów, pozwalającej ich bohaterom swobodnie interpretować pytania i wdawać się w długie dygresje.

Czytaj więcej
zdjęcie: Wikimedia Commons

Pożegnanie prof. Janusza Tazbira

Pogrzeb prof. Janusza Tazbira – zmarłego 3 maja 2016 r. historyka, wybitnego badacza dziejów kultury i ruchów religijnych – odbył się w środę 11 maja o godz. 11 na Cmentarzu Komunalnym Północnym w Warszawie. „Z Jego śmiercią humanistyka poniosła niepowetowaną stratę” – piszą dyrekcja i pracownicy Instytutu Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk.

Czytaj więcej

Uczeni PAN o migracjach

Z satysfakcją prezentuję głosy w debacie, jaka odbyła się 3 grudnia 2015 r. podczas Zgromadzenia Ogólnego PAN oraz przyjęte przez ten najwyższy organ Akademii stanowisko. Dotyczy ono kryzysu migracyjnego, i jest próbą spojrzenia na ten kryzys zarówno z naszej krajowej perspektywy, jak i punktu widzenia UE – pisze prof. Jerzy Duszyński, prezes PAN w numerze specjalnym Magazynu PAN „Academia”. Zapraszamy do lektury.

Czytaj więcej