Widok na Ostra Bramatoppen przez lodowiec Stor,  Spitsberegn, podczas wyprawy badawczej w 2015 r.

Lodowce na Spitsbergenie topnieją

Lodowce pokrywające około 60% archipelagu Svalbard od lat 80. systematycznie topnieją. „Jeśli ocieplenie utrzyma się na obecnym poziomie, niezwykle trudno będzie uniknąć dalszej utraty masy lodowców Svalbardu” – komentują naukowcy w artykule, który właśnie ukazał się na łamach Nature Communications. Wśród autorów artykułu jest dr Bartłomiej Luks z Instytutu Geofizyki PAN.

Czytaj więcej
Trójka uśmiechniętych naukowców: Aleksandra Pękowska, Agnieszka Dobrzyń i Szymon Toruńczyk

Grupowe testowanie na koronawirusa dzięki naukowcom PAN

Jeden test, a sprawdzamy nim 10 osób. To możliwe dzięki procedurom opracowanym przez Instytut Biologii Doświadczalnej PAN. Metoda pozwala oszczędzać czas i pieniądze. Daje szansę przebadania wszystkich Polaków na obecność SARS-CoV-2. Jak ją wdrożyć? Opowiada kierownik projektu prof. Agnieszka Dobrzyń.

Czytaj więcej

Zmarł prof. Jerzy Jankowski

18 sierpnia zmarł prof. Jerzy Jankowski – wybitny geofizyk, członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk, wieloletni dyrektor oraz przewodniczący rady naukowej Instytutu Geofizyki PAN.

Czytaj więcej
Naukowiec na poligonie ogląda grafikę z symbolami toksycznych substancji

Nowa metoda oczyszczania powietrza z toksyn

Instytut Chemii Fizycznej PAN opracował tani i efektywny związek chemiczny zdolny oczyszczać powietrze z różnych toksyn. Wynalazek można potencjalnie zastosować na filtrach zakładów przemysłowych, a także w maskach przeciwgazowych czy strojach ochronnych w fabrykach.

Czytaj więcej
Zdjęcia Słońca z sondy Solar Orbiter, na których widać mini-rozbłyski

Przełomowe zdjęcia Słońca z sondy Solar Orbiter

Nasza gwiazda jeszcze nigdy nie była fotografowana z tak bliska. Wystrzelona w lutym sonda podleciała do niej na niewielką – w skali kosmicznej – odległość 77 mln km. Dzięki temu naukowcy po raz pierwszy dostrzegli tajemnicze mini-rozbłyski. W misji uczestniczy Centrum Badań Kosmicznych PAN.

Czytaj więcej
Zespół prof. Piotra Gryko - zdjęcie zbiorowe wykonane wiosną na świeżym powietrzu

Innowacyjne barwniki pomogą zajrzeć w głąb komórki

Emitują silne czerwone światło i ułatwiają badanie najdrobniejszych struktur komórkowych. Nowe, stabilne barwniki fluorescencyjne opracowali naukowcy z Instytutu Chemii Organicznej PAN. Dają one szansę na obserwację np. białek związanych z chorobą Parkinsona czy Alzheimera.

Czytaj więcej
Wizualizacja kropek kwantowych

Co potrafi kropka kwantowa?

Nierozwiązane zagadki mikroświata i najtrudniejsze pytania z zakresu termodynamiki kwantowej to jego chleb powszedni. Dr inż. Krzysztof Ptaszyński z Instytutu Fizyki Molekularnej PAN znalazł się w gronie 100 najzdolniejszych naukowców przed trzydziestką wybranych przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej.

Czytaj więcej

Istnienie kryształów Pauliego potwierdzone doświadczalnie

Teoria naukowców z Instytutu Fizyki PAN została doświadczalnie potwierdzona przez niemieckich fizyków z Uniwersytetu w Heidelbergu. Chodzi o formowanie się kryształów Pauliego – struktur atomów o niezwykłym geometrycznym ułożeniu. To kolejny krok do rozwoju technologii kwantowych, które odmienią nasze życie.

Czytaj więcej
Grafika pokazująca symbole związane ze zdrowiem; w tle sylwetka lekarza

Miedź a choroby cywilizacyjne. Kolejny krok do rozwiązania zagadki

Od kilkunastu lat przybywa doniesień naukowych o związku jonów miedzi w organizmie człowieka z chorobą Alzheimera czy cukrzycą typu 2. Obserwacji klinicznych nie udało się na razie wyjaśnić na poziomie molekularnym. Tę lukę próbuje wypełnić wielu badaczy, m.in. zespół prof. Wojciecha Bala (Instytut Biochemii i Biofizyki PAN). Grupa dowiodła, że czas potrzebny do związania jonów miedzi do białek – a także mechanizm tego procesu – są inne niż dotąd sądzono.

Czytaj więcej

Prognozy powodzi na Sumatrze dokładniejsze dzięki badaniom Polaka

Indonezyjską wyspę często nawiedzają ulewne deszcze. Osuwiska i powodzie stanowią tam ponad 50% wszystkich katastrof naturalnych. Okazuje się, że ekstremalne zjawiska można przewidywać z większą dokładnością. Badania na ten temat prowadzi dr Dariusz Baranowski (Instytut Geofizyki PAN). Publikacja jego zespołu właśnie ukazała się w prestiżowym „Nature Communications”.

Czytaj więcej