Superrozdzielcze podglądanie reakcji chemicznych

Naukowcy z Instytutu Chemii Fizycznej PAN zademonstrowali, jak za pomocą jednej z superrozdzielczych technik mikroskopowych śledzić reakcje chemiczne przebiegające w bardzo małych objętościach. Opracowana przez warszawskich fizyków metoda analizy jako pierwsza daje potencjalną możliwość obserwowania reakcji zachodzących nie tylko wewnątrz żywych komórek, ale nawet w ich poszczególnych organellach, takich jak jądra komórkowe.

Czytaj więcej

Wiatry wieją wokół czarnych dziur - badania CAMK PAN

Spadek materii na czarne dziury, zwany akrecją, wyzwala ogromne ilości energii grawitacyjnej. W rentgenowskich układach podwójnych, materia wysysana z gwiazdowego towarzysza przez przyciąganie grawitacyjne czarnej dziury, nie wpada do niej bezpośrednio, lecz krąży po orbitach w dysku akrecyjnym.

Czytaj więcej

Zupełnie nowy obraz elektroniki według badań IFJ PAN

Wśród prostych układów elektronicznych, zbudowanych z zaledwie paru elementów, wiele zachowuje się chaotycznie, w niezwykle skomplikowany, praktycznie niemożliwy do przewidzenia sposób. Fizycy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN odkryli, przebadali i opisali kilkadziesiąt nowych, nietypowych układów tego typu (są do pobrania w internecie). Co ciekawe, jeden generuje impulsy napięcia podobne do wytwarzanych przez neurony, robi to jednak tysiące razy szybciej.

Czytaj więcej

Fale grawitacyjne na nagrodę Nobla z fizyki

Amerykańscy fizycy Rainer Weiss oraz Kip Thorne i Barry Barish z LIGO/VIRGO Collaboration otrzymali nagrodę Nobla z fizyki. Królewska Szwedzka Akademia Nauk nagrodziła ich za wykrycie i zarejestrowanie fal grawitacyjnych. W tym odkryciu brali udział Polacy – uczeni z grupy POLGRAW, którą kieruje prof. Andrzej Królak z Instytutu Matematycznego Polskiej Akademii Nauk.

Czytaj więcej

Sieć detektorów LIGO-Virgo otwiera nową erę badań fal grawitacyjnych

Konsorcja Virgo Collaboration i LIGO Scientific Collaboration ogłaszają pierwszą wspólną detekcję fal grawitacyjnych. Jest to już czwarta z kolei obserwacja fal grawitacyjnych wytworzonych podczas zlewania się dwóch czarnych dziur. Detekcja ta ma ważne astrofizyczne konsekwencje, ale oprócz tego posiada jeszcze dodatkowy atut: jest to pierwszy statystycznie istotny sygnał fali grawitacyjnej zarejestrowany przez detektor Advanced Virgo.

Czytaj więcej

Fale spinowe nowym rodzajem nośnika informacji?

Jak zaspokoić rosnące zapotrzebowanie na urządzenia zapisujące i przesyłające coraz większe ilości danych? Naukowcy z Instytutu Fizyki PAN proponują, aby jako nośnik danych wykorzystać tzw. fale spinowe. O rozpoczynającym się projekcie opowiada PAP jego kierowniczka - dr Ewelina Milińska.

Czytaj więcej

80-lecie urodzin profesora Roalda Hoffmanna

W dniach 20-24 sierpnia b.r. odbyła się w Waszyngtonie (DC) konferencja naukowa z cyklu ACS National Meetings & Expositions, której jednym z głównych składowych było specjalne sympozjum zatytułowane „Theoretical models of chemical bonding and reactivity spanning the periodic table: A symposium in honor of Roald Hoffmann”. Sympozjum zostało zorganizowane przez dwoje - z ponad 250 uczniów i współpracowników Prof. Hoffmanna – Prof. Ewę Żurek z Uniwersytetu Buffalo oraz Prof. Wojciecha Grochalę z Uniwersytetu Warszawskiego. Celem Sympozjum było uczczenie 80 rocznicy urodzin Laureata Nagrody Nobla, Profesora Uniwersytetu Cornella, wybitnego amerykańskiego chemika polsko-żydowskiego pochodzenia, urodzonego w 1937 r. w Złoczowie położonym wówczas w województwie lwowskim II Rzeczypospolitej – Roalda Hoffmanna.

Czytaj więcej

Podwójnie magiczne jądro ołowiu 208 wiruje, a nie powinno!

Jądra atomowe na ogół wyobrażamy sobie jako mniej lub bardziej kuliste, ale zawsze dość chaotyczne zlepki protonów i neutronów. Eksperymenty w Argonne National Laboratory, inspirowane przez fizyków z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie, próbują weryfikować te naiwne wyobrażenia. Używając analogii astronomicznej można powiedzieć, że o ile większość jąder w zarysie jest podobna do obiektów skalistych, takich jak księżyce czy planetoidy o różnych kształtach, o tyle jądra ołowiu 208 w pewnych warunkach przypominają planety otoczone gęstą atmosferą, która może się przetaczać wokół sztywnego rdzenia.

Czytaj więcej